VI U 232/24 - wyrok z uzasadnieniem Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie z 2025-08-07
Sygn. akt VI U 232/24
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 7 sierpnia 2025 roku.
Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi - Południe w Warszawie VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący sędzia Przemysław Chrzanowski
po rozpoznaniu w dniu 7 sierpnia 2025 roku w Warszawie
na posiedzeniu niejawnym
sprawy J. P.
z udziałem (...) Sp. z o.o.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddziałowi w W.
o świadczenie rehabilitacyjne
w związku z odwołaniem J. P.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych II Oddziału w W.
z dnia 16 kwietnia 2024 roku, znak (...)
- (...)
1. oddala odwołanie J. P.,
2. nie obciąża J. P. kosztami sądowymi oraz kosztami procesu.
Sygn. akt. VI U 232/24
UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 16 kwietnia 2024 roku, znak (...) - (...), Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w W. odmówił J. P. prawa do świadczenia rehabilitacyjnego od 6-04-2023 r. W uzasadnieniu organ rentowy stwierdził, że zainteresowany nie ma prawa do świadczenia rehabilitacyjnego, gdyż jest on całkowicie niezdolny do pracy (orzeczenie komisji lekarskiej z 10-04-2024). Podstawą prawną był art. 18 ust. 1 i ust. 3 – 6 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, oraz art. 83 ust. 1 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych. ZUS stwierdził, że ubezpieczony może wystąpić z wnioskiem o przyznanie renty z tytułu niezdolności do pracy. W przypadku zgłoszenia takiego wniosku – za datę zgłoszenia wniosku o rentę będzie przyjęta data wniosku o świadczenie rehabilitacyjne. (decyzja ZUS: a.r.)
Od decyzji ZUS z dnia 16 kwietnia 2024 r. J. P. wniósł odwołanie, wnosząc o ponowne rozpatrzenie decyzji. Data na odwołaniu 8-05-2024 r. (wpłynęło do ZUS 14-05-2024 r.). W uzasadnieniu ubezpieczony stwierdził, że 20-07-2023 r. złożył wniosek o przyznanie świadczenia rehabilitacyjnego, do którego dołączył Zaświadczenie o stanie zdrowia OL-9 z dnia 02-06-2023 r. W zaświadczeniu tym rokowania co do stanu zdrowia zdaniem odwołującego były bardzo złe. Na podstawie załączonej do wniosku dokumentacji z przebiegu leczenia i wspomnianego zaświadczenia o stanie zdrowia OL-9 Lekarz Orzecznik ZUS w dniu 09-08-2023 r. wydał orzeczenie (...), w którym stwierdził, że J. P. jest całkowicie niezdolny do pracy do 31-10-2024 r. i nie przysługują mu uprawnienia do świadczenia rehabilitacyjnego. Odwołujący potwierdza, że jego stan zdrowia w tym czasie był fatalny i odpowiadał prawdzie w danym czasie. Nie wnosił wtedy sprzeciwu. We wrześniu 2023 r. odbył całomiesięczną rehabilitację ruchową, następną w grudniu i kolejne w styczniu-kwietniu 2024 r. co zdecydowanie poprawiło jego stan zdrowia. W dniu 6-10-2023 r. ubezpieczony otrzymał aktualne zaświadczenie o stanie zdrowia OL-9, z którego wynika, że „pacjent rokuje powrót zdolności do pracy po rehabilitacji”, w związku z czym złożył do Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych odwołanie od Decyzji (...) - (...) z dn. 31-08-2023 r. Zdaniem ubezpieczonego Sąd podzielił jego stanowisko i skierował sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ZUS. W dniu 29-02-2024 r. został zaproszony na badanie przez lekarza orzecznika ZUS na dzień 1-03-2024 r. na które stawił się osobiście. Z otrzymanego w dniu 11-03-2024 r. orzeczenia lekarza ZUS wynika, że jego stan zdrowia się pogorszył, jest całkowicie niezdolny do pracy do 31-03-2025 r., nie jest celowe przeprowadzenie rehabilitacji w ramach prewencji rentowej. Dodatkowo stwierdzono powstanie całkowitej niezdolności do pracy na 5-11-2021 r. podczas gdy zainteresowany przepracował rok 2022 (Pit-11 w załącznikach). W dniu 23-03-2024 r. J. P. złożył sprzeciw od powyższego orzeczenia lekarza orzecznika ZUS pod numerem sprawy 450000/6310- (...) do komisji lekarskiej ZUS. Dnia 22-04-2024 r. zainteresowany otrzymał decyzję z dnia 16-04-2024 r. znak (...) - (...) zmieniającą decyzję z dnia 28-03-2024, do której dołączono orzeczenie komisji lekarskiej ZUS z dnia 10-04-2024 r. nr (...), w której to nie uwzględniono załączonego dużo wcześniej zaświadczenia OL-9 z 6-10-2023 r. i stwierdzono datę powstania całkowitej niezdolności do pracy na 5-11-2021 r. podczas gdy ubezpieczony przepracował rok 2022. Odwołujący twierdzi, że zawarte w orzeczeniach lekarzy orzeczników stwierdzenia są zupełnie niezgodne ze stanem faktycznym. Twierdzi, że funkcjonuje całkowicie samodzielnie, porusza się po mieście, robi zakupy, uczestniczył w wyborach, odbiera dzieci ze szkoły. Wyniki badań i opinie prowadzących lekarzy jednoznacznie stwierdzają całkowitą abstynencje. Bardzo nieprzychylna (wykluczająca) postawa ZUS prowadzi do znacznego opóźnienia w jego powrocie do zdrowia i w wielkim stopniu komplikuje życie. (odwołanie: k. 1-2)
W odpowiedzi na odwołanie ZUS wniósł o oddalenie odwołania. Organ rentowy w uzasadnieniu stwierdził, że odwołującemu do dnia 5-04-2023 r. przysługiwał zasiłek chorobowy w ilości 182 dni. W dniu 20-07-2023 r. zainteresowany złożył wniosek o świadczenie rehabilitacyjne na podstawie przepisów ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Ostatecznie orzeczeniem z dnia 10-04-2024 r. komisja lekarska Zakładu Ubezpieczeń Społecznych stwierdziła, że brak jest okoliczności uzasadniających ustalenie uprawnień do świadczenia rehabilitacyjnego, ponieważ J. P. jest całkowicie niezdolny do pracy od 5-11-2021 r. do 31-03-2025 r. Mając na uwadze powyższe organ rentowy odmówił prawa do świadczenia rehabilitacyjnego od 6-04-2023 r. (odpowiedź na odwołanie: k. 6)
(...) sp. z o. o. nie zajął stanowiska w sprawie. (k. 8)
Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
Odwołujący J. P. ma 36 lat (ur. (...)). Wykształcenie średnie. Ubezpieczony z tytułu wykonywania pracy w (...) sp. z o. o. jako operator maszyn i urządzeń. Stwierdzono chorobę alkoholową, oraz powikłania z tym związane (k. 48). Ubezpieczony dnia 20-07-2023 r. złożył wniosek o przyznanie świadczenia rehabilitacyjnego od 6-04-2023 r.. Decyzją z dnia 16-04-2024 r. organ rentowy ostatecznie odmówił przyznania tego świadczenia. (akta o. r) Ubezpieczony w dniu 04-04-2023 r. przebywał w Szpitalnym Oddziale Ratunkowym, a następnie to jest w dniach 04-04 do 07-04-2023 roku, w Oddziale I Wewnętrznym M. Szpitala (...) w W., gdzie w oparciu o wywiady, obraz kliniczny oraz wyniki wykonanych badań dodatkowych, rozpoznano: „Zespół zależności alkoholowej, Alkoholowe zapalenie wątroby z komponentą marskością wątroby – cechy nadciśnienia wrotnego. Obrzęki obwodowe. H.. (...) w wątrobie do weryfikacji w kontrolnym TK/MR. Otyłość. Zaburzenia gospodarki węglowodanowej. Trądzik odwrócony. Nadciśnienie tętnicze. Niedoczynność tarczycy. Zaburzenia lękowe. Zwapnienia w prostacie. (k. 23) Ponownie hospitalizowany w M. Szpitalu (...) w W. dniach 02-05 do 17-05-2023 z powodu pogorszenia się stanu zdrowia, tj. zespół zależności alkoholowej, alkoholowa marskość wątroby, polineuropatia, podejrzenie zespołu (...), zaburzenie lękowe, zespół metaboliczny, otyłość brzuszna, nadciśnienie tętnicze, zaburzenie gospodarki węglowodanowej, hiperlipidemia mieszana, niedokrwistość makrocytarna, niedobór witaminy D3, niedoczynność tarczycy, hiponatremia, zwapnienia w prostacie, choroba zwyrodnienia kręgosłupa szyjnego, trądzik odwrócony (k. 27) J. P. był hospitalizowany w dniach 19-06 do 23-06-2023 roku w Klinice (...) Wojskowego Instytutu Medycznego w W. (P. alkoholowa, zespół zależności alkoholowej, alkoholowa marskość wątroby, zaburzenie lękowe, zespół metaboliczny) (k. 32) Brak podstaw do stwierdzenia, że J. P., odzyskał zdolność do pracy od 06-04-2023. Brak również okoliczności uzasadniających ustalenie uprawnień do świadczenia rehabilitacyjnego od 06-04-2024. W dniu badania przez biegłego nefrologa tj. 08-04-2024 r. u odwołującego istnieją wystarczające podstawy do uznania do zdolnego wykonywania pracy na stanowisku operatora maszyn i urządzeń (k. 47). Z badań psychiatrycznych wykonanych przez biegłego specjalistę psychiatrę wynika, że odwołujący aktualnie nie jest niezdolny do pracy zawodowej z przyczyn psychiatrycznych (k. 66) (karty informacyjne leczenia szpitalnego: k. 23, 27, 32; opinia biegłego nefrologa: k. 37-48; opinia biegłego psychiatry: k. 63-66; akta o. r)
Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dokumentacji zgromadzonej w aktach sprawy, aktach organu rentowego oraz w oparciu o opinie powołanych w sprawie biegłych, które zostały sporządzone w sposób rzetelny, pozbawiony luk. Biegli w sposób wyczerpujący dokonali analizy dokumentacji medycznej oraz stanu zdrowia odwołującego i dostarczyli odpowiedzi na postawione tezy dowodowe. W toku trwania postępowania odwołujący zgłosił zarzuty do ww. opinii (k. 59; 83). Biegli ponownie w sposób wyczerpujący odpowiedzieli na zarzuty (k. 85; 110). Sąd dał wiarę tym opiniom. Strony nie zgłaszały wniosków o powołanie innego biegłego, nie składały także żadnego rodzaju innych wniosków dowodowych.
Sąd zważył, co następuje:
Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest odwołanie J. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 16 kwietnia 2024 r. w którym to organ rentowy odmówił prawa do świadczenia rehabilitacyjnego od 6-04-2023 r. Zgodnie z art. 18 ust. 1-2 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa świadczenie rehabilitacyjne przysługuje ubezpieczonemu, który po wyczerpaniu zasiłku chorobowego jest nadal niezdolny do pracy, a dalsze leczenie lub rehabilitacja lecznicza rokują odzyskanie zdolności do pracy. Świadczenie rehabilitacyjne przysługuje przez okres niezbędny do przywrócenia zdolności do pracy, nie dłużej jednak niż przez 12 miesięcy. W ust. 3-6 cytowanego przepisu zostało stwierdzone, że o okolicznościach wyżej orzeka lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Od orzeczenia lekarza orzecznika przysługuje sprzeciw. Orzeczenie lekarza orzecznika, od którego nie wniesiono sprzeciwu lub co do którego nie wniesiono zarzutu wadliwości, albo orzeczenie komisji lekarskiej Zakładu Ubezpieczeń Społecznych stanowi podstawę do wydania decyzji w sprawie świadczenia rehabilitacyjnego. Określony przepis uzależnia nabycie prawa do świadczenia rehabilitacyjnego od łącznego spełnienia trzech przesłanek. Jest to – wyczerpanie ustawowego okresu zasiłkowego, - trwającej nadal niezdolności do pracy, -pomyślnych rokowań co do odzyskania przez ubezpieczonego zdolności do pracy. Mimo spełnienia wskazanych wyżej przesłanek ważny jest także brak stwierdzenia przesłanek negatywnych, określonych w art. 18 ust. 7 i 8 ww. ustawy. Przy ustalaniu stanu faktycznego w zakresie roszczenia o przyznanie prawa do świadczenia rehabilitacyjnego od 6-04-2023 r., Sąd oparł się na wnioskach z opinii powołanych biegłych. Żaden z nich nie przyjął zasadności przyznania świadczenia rehabilitacyjnego od 6-04-2023 r. Biegły nefrolog stwierdził, że brak jest jakichkolwiek podstaw do stwierdzenia odzyskania przez J. P. zdolności do pracy w danym okresie (k. 47). Biegła lekarz psychiatra także potwierdziła tą tezę. W opinii stwierdziła, że z przyczyn internistycznych tj. alkoholowe uszkodzenie wątroby, polineuropatia alkoholowa był hospitalizowany, oraz leczony. Zaburzenia poznawcze występowały okresowo i były związane z encefalopatią wątrobową. Zdaniem biegłej od 6-04-2023 r. J. P. nie był zdolny do pracy (k. 66).
Sąd dodatkowo zauważa, że ze zgromadzonej dokumentacji wynika, iż w danym okresie ubezpieczony wielokrotnie przebywał w szpitalu w związku z alkoholowym zapaleniem/marskością wątroby, oraz chorobami współistniejącymi. W dniu 6-04-2023, czyli dniu od którego wnioskodawca wnosił o prawo do świadczenia rehabilitacyjne również przebywał on w szpitalu. Sąd zauważa, że w okresie badania przez lekarza orzecznika ZUS J. P. był faktycznie niezdolny do pracy.
W toku przeprowadzonego postępowania dowodowego zostało stwierdzone, że od kwietnia 2023 roku odwołujący jest leczony farmakologicznie. Przyjmuje m.in. leki hipotensyjne oraz leki moczopędne i suplementy diety. Od ostatniej hospitalizacji odbył trzy turnusy rehabilitacji w warunkach domowych. Zaczął samodzielnie chodzić po mieszkaniu w miesiącu grudzień 2023 r. Pierwsze spacery poza mieszkaniem, z osobą towarzyszącą, odbywał wiosną 2024 (k. 45). Powyższe działania poczynione przez ubezpieczonego doprowadziły do znaczącej poprawy zdrowia. Przy ustalaniu decyzji, organ rentowy oparł się na orzeczeniu komisji lekarskiej ZUS nr (...) z dnia 10-04-2024 r. Decyzja o całkowitej niezdolności do pracy z uwagi na konkretny w tym czasie stan zdrowia została wydana do 31-03-2025 r.
Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego z dnia 5-07-2023 ( I (...) 7/23) uprawnienie do świadczenia rehabilitacyjnego nie jest uzależnione od istnienia tej samej choroby po wyczerpaniu zasiłku chorobowego, ale jest zależne od dalszego, nieprzerwanego występowania niezdolności do pracy, spowodowanej tą samą lub inną chorobą, albo też kilkoma współistniejącymi chorobami. W postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 6-10-2020 (I UK 291/19) zostało stwierdzone, że prawo do świadczenia rehabilitacyjnego nie przysługuje osobom, które są uprawnione do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, zasiłku dla bezrobotnych, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, oraz do urlopu do poratowania zdrowia (art. 18 ust 7 ww. ustawy). Informację o możliwość uzyskania ww. renty wskazywał również organ rentowy w wydanej decyzji. W postanowieniu Sądu Najwyższego z 20-11-2024 r. ( (...) 208/24) Sąd Najwyższy orzekł, że Sąd nie może samodzielnie dokonać ustaleń dotyczących stanu zdrowia i stopnia naruszenia sprawności organizmu pod kątem zachowania lub braku zdolności do pracy […] Sąd nie może – wbrew opinii biegłych, dostarczających sądowi wiedzy specjalistycznej i koniecznej do dokonania oceny stanu zdrowia osoby ubiegającej się o świadczenie rentowe […] - oprzeć się na własnym przekonaniu, zasadach logicznego myślenia, doświadczenia życiowego i wiedzy powszechnej, które to kryteria ze zrozumiałych względów nie obejmują wiedzy specjalistycznej. Przy wydaniu wyroku Sąd oparł się na szczegółowej wyczerpującej opinii biegłych nefrologa, oraz psychiatry, które zostały sporządzone na podstawie zgromadzonej dokumentacji medycznej, oraz bezpośrednim badaniu odwołującego.
Mając na uwadze powyższe Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.
Podmiot udostępniający informację: Sąd Rejonowy dla Warszawy-Pragi Południe w Warszawie
Osoba, która wytworzyła informację: sędzia Przemysław Chrzanowski
Data wytworzenia informacji: